به اين جا رسيد او گفت « فَتَبارَكَ اللَّه أَحْسَنُ الْخالِقِينَ » پيغمبر ( ص ) فرمود : اين را بنويس ، كه همينطور نازل شده است ، او مرتدّ شد و از دين برگشت و گفت : اگر محمّد راست ميگويد به من نيز وحى ميرسد ، و اگر دروغ ميگويد من نيز مانند او ميتوانم بگويم ، پيغمبر فرمود هر كه او را ديد بكشدش و مسؤول نيست ، در روز فتح مكه كه پيغمبر در مسجد نشسته بود ، عثمان دست او را گرفته حضور پيغمبر آورد ، و عرض كرد : از اين مرد درگذر ، آن حضرت جواب نفرمود ، تا سه مرتبه ، آنگاه فرمود : اين مال تو ، چون آنها ردّ شدند ، پيغمبر باصحاب فرمود : من گفتم هر كس او را ديد بكشد ، عبّاد بن بشر گفت : من چشمم بشما بود كه اشارت فرمائى او را بكشم ، فرمود : با اشاره دستور كشتن از من شايسته نيست ، پيغمبران چنين كارى نميكنند . « وَلَوْ تَرى إِذِ الظَّالِمُونَ » 94 تنوير المقباس : يعنى مشركين و منافقين كه در روز بدر گرفتار شدند . فخر : يعنى اگر آن روز ستمكاران را ببينى ، البتّه پيشآمد مهمّى به نظر تو خواهد رسيد ، و باصطلاح جواب « لو » محذوف است كه « لرأيت أمرا عظيما » باشد . « أَخْرِجُوا أَنْفُسَكُمُ الْيَوْمَ » 94 مفسّرين سه احتمال براى اين جمله نقل كرده - اند : 1 - روز قيامت به آنها ميگويند : خود را از گرفتارى درببريد ، 2 - جان خود را درآوريد و تسليم كنيد ، 3 - خود را از گرفتارى مرگ نجات دهيد و بيرون ببريد . « عَذابَ الْهُونِ » 94 ابو الفتوح نوشته است : و باقر عليه السّلام گفت « عَذابَ الْهُونِ » تشنگى باشد در وقت مرگ . « بِما كُنْتُمْ تَقُولُونَ عَلَى اللَّه غَيْرَ الْحَقِّ وَكُنْتُمْ عَنْ آياتِه تَسْتَكْبِرُونَ » 94 فخر : اين آيه ميفهماند كه موجب عذاب و خوارى دو چيز است : تهمت به خداوند ، و گردنفرازى از پذيرش حقّ ، و در زمان ما بيشتر آنها كه خود را وابسته بعلم و دانش ميدانند ، گرفتار اين دو عيب هستند ، و واحدى گفته است : مراد از جمله ى آخر آنها هستند كه از نماز احتراز دارند . « فُرادى » 95 مجمع : جبّائى گفته است : يعنى از مال و خانواده و فرزند و